Mga Scam sa Shopee at Lazada: Paano Makilala ang Pekeng Seller

Nag-order ka ng branded na cellphone sa Shopee sa sobrang murang presyo. Pagdating ng package at binuksan mo, iba ang laman — peke o mababang kalidad. Ni-contact mo ang seller pero wala nang account. Hindi mo na siya ma-reach.

Hindi ito bihirang mangyari. Taon-taon, libo-libong Pilipino ang nabibiktima ng mga online shopping scam sa mga platform tulad ng Shopee at Lazada.

Mga Karaniwang Uri ng E-Commerce Scam

1. Pekeng Seller

Gumagawa ang mga scammer ng bagong account, ginagamit ang mga ninakaw na larawan mula sa legit na seller, at nagpo-post ng produkto sa sobrang murang presyo. Pagkatapos matanggap ang bayad, nagpapadala ng peke o hindi talaga nagpapadala.

2. Bait-and-Switch

Maganda ang larawan at deskripsyon ng produkto sa listing, pero ang totoong natatanggap ay ibang-iba at mababang kalidad.

3. Flash Sale Phishing

Makakatanggap ka ng SMS o Messenger message na nagsasabing "Congratulations! Nanalo ka sa Shopee Flash Sale" na may kasamang link. Kapag nag-click at nag-input ng login details, mananakaw ang account at payment info mo.

4. Pekeng Customer Service

Tatawag ang scammer na nagpapanggap na Shopee o Lazada customer service. Sasabihin na may problema ang order mo at hihingi ng OTP, bank details, o transfer para sa "verification."

Checklist para Suriin ang Seller

Bago mag-checkout, siguraduhing na-check mo ang mga ito:

• Verified ba ang seller (Shopee Mall, LazMall, Preferred Seller)?
• May 100+ reviews na ba?
• May mga reviews na may totoong larawan mula sa buyer?
• Anong response rate at response time ng seller?
• Aktibo na ba ang account nang hindi bababa sa 6 na buwan?
• Makatuwiran ba ang presyo kumpara sa market price (hindi suspiciously mura)?
• Marami bang produkto ang seller o isa lang?

Tandaan: Kung ang presyo ay mahigit 50% na mas mababa sa market value, halos siguradong scam ito.

Step-by-Step na Proseso ng Refund at Dispute

Kung na-scam ka, sundin ang mga hakbang na ito:

Hakbang 1: Huwag i-confirm ang delivery

Kung mali ang item o hindi dumating, huwag pindutin ang "Order Received" sa app.

Hakbang 2: I-document lahat

Kunan ng litrato at video ang produkto, packaging, tracking number, at lahat ng discrepancy.

Hakbang 3: Mag-file ng return/refund

Pumunta sa "My Orders" > "Return/Refund" at i-attach ang lahat ng ebidensya.

Hakbang 4: I-contact ang platform support

• Shopee: Chat support sa app o tumawag sa (02) 8880-5200
• Lazada: Help Center sa app

Hakbang 5: Mag-file ng chargeback

Kung hindi ma-resolve ng platform, i-contact ang credit card company o bank mo para i-dispute ang charge.

Hakbang 6: Mag-report sa authorities

Para sa malaking halaga ng fraud, mag-report sa PNP Anti-Cybercrime Group o mag-file ng complaint sa DTI (Department of Trade and Industry).

Talahanayan ng Red Flags

Red Flag	Antas ng Panganib
Presyo na higit 50% mas mababa sa market value	Napakataas
Bagong account, walang reviews	Mataas
Hinihingi ang bayad sa labas ng platform	Napakataas
Nagpapadala ng "prize" link sa SMS/Messenger	Napakataas
Humihingi ng OTP sa telepono	Napakataas
Stock photos lang, walang totoong larawan	Katamtaman
Malabo o kulang ang product description	Katamtaman
Isang produkto lang ang binebenta	Katamtaman
Hindi sumasagot sa tanong bago bumili	Mataas
Tumatawag mula sa unknown number bilang "CS"	Mataas

I-report ang Scam Seller nang Ligtas sa LOCK.PUB

Kapag nakadiskubre ka ng scam seller, mahalagang i-share ang impormasyon sa ibang buyer. Pero baka nag-aalala ka sa ganti o sa pagkakalantad ng personal info mo.

LOCK.PUB ay nagbibigay-daan sa paglikha ng end-to-end encrypted, password-protected chat room kung saan maaari kang:

• Mag-share ng ebidensya ng scam sa ibang biktima nang hindi ipinapakita ang pagkakakilanlan
• Mag-coordinate ng reports kasama ang iba pang na-scam ng parehong seller
• Magpadala ng impormasyon sa mga awtoridad nang ligtas

Gumawa lang ng chat room sa lock.pub, mag-set ng password, at i-share ang link sa Messenger. Lahat ng mensahe ay encrypted — walang makakabasa nang walang password.

Pangwakas

Ang online shopping ay convenient pero may totoong panganib. Palaging i-verify ang seller, i-compare ang presyo, at huwag kailanman ibigay ang OTP o bank details sa sinumang nag-claim na customer service.

Kung ikaw o ang kakilala mo ay na-scam, gamitin ang LOCK.PUB para gumawa ng ligtas na espasyo upang mag-share ng ebidensya at sama-samang kumilos laban sa mga scammer.